Nội dung câu hỏi: Tôi và chồng đang chuẩn bị thực hiện thủ tục ly hôn nhưng hiện tại cả hai không thống nhất được việc ai sẽ là người trực tiếp nuôi con (con chúng tôi hiện nay 5 tuổi). Ngoài ra, tôi cũng muốn biết thêm về nghĩa vụ cấp dưỡng và mức cấp dưỡng sau ly hôn được quy định như thế nào để đảm bảo quyền lợi cho cháu. Rất mong Luật sư tư vấn giúp tôi các căn cứ pháp lý để bảo vệ quyền lợi của mình.
Chào ban, Công ty Luật Chân Thiện Mỹ trả lời câu hỏi của bạn như sau:
- Cơ sở pháp lý:
Luật Hôn nhân và Gia đình 2014.
- Quyền trực tiếp nuôi con chung 05 tuổi
Theo quy định tại Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, pháp luật luôn tôn trọng sự thỏa thuận của vợ chồng về người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn. Tuy nhiên, khi hai bên không thể tự thỏa thuận, Tòa án sẽ là cơ quan đưa ra quyết định cuối cùng.
Đối với trường hợp con bạn hiện nay 5 tuổi, cháu không thuộc nhóm dưới 36 tháng tuổi (ưu tiên giao cho mẹ) và cũng chưa đủ 07 tuổi (để Tòa án bắt buộc phải hỏi nguyện vọng của trẻ). Do đó, Tòa án sẽ căn cứ hoàn toàn vào nguyên tắc “bảo đảm quyền lợi về mọi mặt của trẻ”. Tòa án sẽ xem xét các điều kiện về kinh tế (thu nhập, chỗ ở), điều kiện đạo đức và thời gian chăm sóc con của mỗi bên để quyết định.
Để giành quyền nuôi con chung, bạn cần tập trung chứng minh các điều kiện sau:
Điều kiện về vật chất (Kinh tế): Bạn cần chứng minh mình có mức thu nhập thực tế ổn định (Hợp đồng lao động, sao kê lương,…), có chỗ ở hợp pháp (nhà riêng hoặc nhà thuê dài hạn ổn định), môi trường sống an toàn, đủ khả năng đáp ứng các nhu cầu thiết yếu về dinh dưỡng, y tế và học tập của con.
Điều kiện về tinh thần: Tòa án đặc biệt quan tâm đến đạo đức, nhân cách của cha/mẹ; quỹ thời gian thực tế dành cho con (thời gian chăm sóc, dạy dỗ, vui chơi); cũng như môi trường văn hóa xung quanh chỗ ở có tác động tích cực đến việc hình thành nhân cách của trẻ hay không.
Lợi thế về đạo đức, lối sống của cha mẹ: Chứng minh bản thân có lối sống lành mạnh, không vi phạm pháp luật và có đủ tư cách đạo đức để giáo dục con. Ngược lại, nếu đối phương có hành vi bạo lực gia đình hoặc hành vi lối sống không lành mạnh sẽ là căn cứ quan trọng để Tòa hạn chế quyền nuôi con của họ.
- Quy định về nghĩa vụ và mức cấp dưỡng sau ly hôn
Theo quy định tại Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 về việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn:
Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn
“1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên…
2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.
3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.”,.
Căn cứ Điều 82 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, người không trực tiếp nuôi con (dù là cha hay mẹ) đều bắt buộc có nghĩa vụ cấp dưỡng để cùng người trực tiếp nuôi dưỡng chia sẻ gánh nặng kinh tế, duy trì chất lượng cuộc sống cho con:
Điều 82. Nghĩa vụ, quyền của cha, mẹ không trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn
“…
- Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con.
…”.
Về mức cấp dưỡng và phương thức cấp dưỡng:
Pháp luật không quy định mức cấp dưỡng cụ thể là bao nhiêu mà mức cấp dưỡng nuôi con sẽ dựa trên sự thỏa thuận của hai bên. Trường hợp không thỏa thuận được Tòa án sẽ căn cứ theo (i) Thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng (ii) Nhu cầu thiết yếu của con (tiền ăn, học phí, bảo hiểm, y tế,…).
Về phương thức cấp dưỡng (Điều 117 Luật Hôn nhân và Gia đình)
Việc cấp dưỡng có thể được thực hiện định kỳ hàng tháng, hàng quý, nửa năm, hàng năm hoặc một lần.
Các bên có thể thỏa thuận thay đổi phương thức cấp dưỡng, tạm ngừng cấp dưỡng trong trường hợp người có nghĩa vụ cấp dưỡng lâm vào tình trạng khó khăn về kinh tế mà không có khả năng thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.
Thông thường, Tòa án sẽ ưu tiên phương thức cấp dưỡng hàng tháng để đảm bảo tính ổn định cho việc nuôi dưỡng trẻ.
Mong rằng phần tư vấn của chúng tôi có thể giúp anh giải đáp được thắc mắc của mình. Nếu bạn có bất cứ thắc mắc nào, vui lòng liên hệ theo Hotline 0917.333.769 hoặc đến Công ty của chúng tôi tại địa chỉ:
Trụ sở chính: 94 Nguyễn Hữu Tiến, phường Tây Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh
Chi nhánh 1: 175 Dương Quảng Hàm, phường An Nhơn, TP. Hồ Chí Minh
Chi nhánh 2: 154 Tỉnh Lộ 8, Ấp 1, xã Tân An Hội, TP. Hồ Chí Minh
